medisch

Hernia: halshernia of rughernia bij de hond

Een hernia is één van de meestvoorkomende nek- en rugproblemen bij de hond. Een hernia bevindt zich in de nek of in de rug. Door de druk op de zenuwen staat pijn vaak op de voorgrond. Hoe herken je een hernia en hoe stelt de dierenarts de diagnose? In dit blog lees je hierover meer. Ook bespreek ik de verschillende behandeling indien jouw hond een hernia heeft. 

 

“Hernia: halshernia of rughernia bij de hond” is geschreven door Wietske Scholten

Wietske is al meer dan 5 jaar dierenarts voor gezelschapsdieren. Met veel passie en liefde heeft ze het leven van duizenden huisdieren verbeterd. Nu wil ze haar kennis graag delen met alle baasjes van Nederland, zodat het leven van hun hond, kat of konijn nog leuker en beter word. Eén van haar grote dromen is om over een paar jaar wilde dieren in Indonesië te gaan helpen.

Leestijd 8 minuten

Inleiding

Een hernia is een pijnlijke aandoening van de tussenwervelschijven bij de hond. Ongeveer 25% van de hernia’s bevinden zich in de nekregio en 75% in de rug. Kleine honden hebben hier vaker last van dan grote honden. De symptomen van een hernia zijn lang niet altijd even duidelijk. Daarom is het belangrijk om de symptomen van een beginnende hernia te herkennen.

Inhoudsopgave ‘Hernia: halshernia of rughernia bij de hond’

  1. Wat is een hernia?
  2. Symptomen
  3. Soorten hernia’s
  4. Diagnose
  5. Behandeling
  6. Prognose
  7. Kosten
  8. Conclusie

Wat is een hernia?

De rug van de hond bestaat uit verschillende wervels, tussenwervelschijven en zenuwen. De zenuwen lopen als een kabel over de wervels en tussenwervelschijven heen. De wervels zijn van bot. De tussenwervelschijven bestaan daarentegen uit water & eiwitten (nucleus pulposus) en hebben een gel-achtige structuur. Aan de buitenkant wordt deze gel omgeven door een ring van stevig bindweefsel (annulus fibrosus).

Bij de meeste gevallen wordt de gel-achtige structuur steeds harder. Daarnaast ontstaan er scheurtjes in de buitenste ring van de tussenwervelschijf. Hierdoor puilt de inhoud van de tussenwervelschijf uit. Dat is precies de locatie waar de zenuwen lopen. Er ontstaat vervolgens druk op de zenuwen wat leidt tot pijn en een verslechterde zenuwfunctie. In sommige gevallen zie je dat dit proces niet optreedt voorafgaande aan een hernia. 

Skelet hond

Figuur 1: Het skelet bij de hond bestaat uit 7 nekwervels, 13 borstwervels, 7 rugwervels, 3 sacraalwervels en staartwervels. Hernia’s zijn voornamelijk te vinden in de tussenwervelschijven van de nek of de rug (niet de borst).

Symptomen

De symptomen van een hond met een hernia zijn lang niet altijd duidelijk zichtbaar. Zo kan een hond zich terugtrekken, minder graag mee willen wandelen of niet willen eten. De symptomen hangen af van de plaats waar de hernia zich bevindt. Zo is bij een halshernia een verlamming of verminderde spierkracht van alle poten aannemelijker. Daarentegen zie je bij een rughernia vaak alleen verlamming of een verminderde spierkracht van de achterpoten.

Symptomen die iets duidelijker zijn:

  • Pijn (soms bijt de hond als je aan de rug of nek zit)
  • Piepen
  • Verlamming
  • Verminderde spierkracht
  • Slingerende gang
  • Afgesleten nagels
  • Niet willen eten (hals buigen is pijnlijk, waardoor ze niet naar de voerbak komen)
  • Incontinentie van urine en ontlasting
    Graad Symptomen
    Graad 1 Pijn
    Graad 2 Pijn, verminderde spierkracht, herstelt poot niet als hij op de andere zijde wordt belast
    Graad 3 Pijn, verminderde spierkracht, herstelt poot niet als hij op de andere zijde wordt belast, kan niet meer zelf lopen
    Graad 4 Pijn, verlammingsverschijnselen, reageert nog wel op diepe pijnprikkel
    Graad 5 Pijn, verlammingsverschijnselen, reageert niet meer op diepe pijnprikkel

    Soorten hernia’s

    Er zijn verschillende soorten hernia’s:

    • HNP type I
    • HNP type II
    • Overig ( Sequestratie, low volume/high velocity en hydrated nucleus pulposus extrusion)

    HNP type I en II komen het vaakste voor. Daarom worden alleen deze typen hieronder beschreven.

    Hernia Nucleus Pulposus type I (HNP type I)

    Dit type hernia komt vooral voor bij kortbenige honden. Rassen die hieronder vallen zijn de: Dashond (teckel), Mopshond, Beagle, Franse Bulldog, Malteser, Pekinees, Shih Tzu, Basset en de Welsh Corgi. De kwaliteit van de tussenwervelschijven nemen al op jonge leeftijd af. Dit is vaak rond een leeftijd van 3-7 jaar. Bij deze rassen komt voornamelijk een hernia type I voor. Hierbij plopt (extrusie) de kern van de tussenwervelschijf door de bindweefselring, waardoor er acuut druk op de zenuwen ontstaat.

    Hernia Nucleus Pulposus type II (HNP type II)

    Dit type hernia komt vooral voor bij langbenige honden. Rassen die hieronder vallen zijn de: Duitse Herder en de Retrievers. De kwaliteit van de tussenwervelschijven nemen vaak op latere leeftijd af. Dit is vaak rond een leeftijd van 6 jaar en ouder. Bij deze rassen komt voornamelijk een hernia type II voor. Hierbij verplaatst (protrusie) de kern van de tussenwervelschijf langzaamaan naar boven, maar blijft de bindweefselring intact. Dit is een chronisch proces en er ontstaat dan ook een toenemende druk op de zenuwen. Bij 10-30% zijn meerdere tussenwervelschijven aangedaan.

    Hernia hond

    Figuur 2: Hernia type I (extrusie) komt vooral bij kleine honden voor. Hernia type II (protrusie) komt vooral bij grote honden voor (bron: Elwoodvet).

    Diagnose stellen

    De diagnose wordt gesteld met behulp van een lichamelijk onderzoek en aanvullend onderzoek. Onder het aanvullende onderzoek valt een MRI-scan, CT-scan en/of röntgenfoto. Vaak wordt in eerste instantie een röntgenfoto gemaakt om andere oorzaken uit te sluiten. Een hernia is niet altijd duidelijk te zien, aangezien een röntgenfoto vooral botten in beeld brengt en niet de tussenwervelschijf.

    Hernia bij de hond

    Figuur 3: Er is sprake van een ernstige hernia op de overgang van de laatste rugwervel (L7) naar het stuitje (S1). Hierdoor ontstaat druk op de zenuwen en pijn zodra Zorro zijn staart optilt. 

    Behandeling van een hernia

    De behandeling van een hernia hangt af van de ernst van de symptomen en de uitslagen van de onderzoeken.

    Indien er geen verlammingsverschijnselen zichtbaar zijn, bestaat de conservatieve behandeling uit:

    • Rust: 4-6 weken benchrust (alleen naar buiten om te plassen of poepen)
    • Pijnstilling: (NSAID’s, opioïden, tramadol, gabapentine)
    • Laseren
    • Indien nodig helpen met blaaslediging
    • Het nut van fysiotherapie wordt nog onderzocht

    Ook als jouw hond na een paar dagen weer kwispelt en graag wil wandelen mag hij niet de bench uit. De periode van rust is nodig voor de rug om te herstellen. Daarnaast wordt op deze manier de kans kleiner voor het terugkeren van dezelfde symptomen in de toekomst.  

    Chirurgie is nodig als er sprake is van: verlammingsverschijnselen, herhaaldelijke hernia’s, aanhoudende pijnklachten of een snelle achteruitgang van de symptomen.

    Prognose

    De prognose is over het algemeen gunstig. Met de juiste behandeling is een goed herstel te verwachten. Bij 50% treedt echter wel binnen 2 jaar opnieuw een hernia op. Het aanpassen van de leefomstandigheden (loopplank, traplopen vermijden etc.) en het optimaliseren van het lichaamsgewicht helpt om de kans te minimaliseren. De prognose is ongunstig als jouw hond verlamd is en geen pijn meer kan voelen. Het laten inslapen van jouw hond is dan een juiste keuze.

     

    Graad  Conservatief (kans op herstel) Chirurgie (kans op herstel)
    Graad 1 & 2 90% 90%
    Graad 3 70% 90%
    Graad 4 50% 80-90%
    Graad 5 <5% Afhankelijk hoe snel geopereerd wordt

    Kosten

    De kosten voor het stellen van de diagnose hangen af van de ernst van de symptomen en het type behandeling wat nodig is. De kosten voor een consult en rontgenfotos liggen tussen de 200-350 euro. Indien een MRI-scan of CT-scan nodig is kost dit gemiddeld tussen de 600-800 euro. Een operatie is nodig bij ernstie verdrukking van de zenuwen. De kosten voor een operatie worden meestal door specialisten uitgevoerd en varieren tussen de 2000-3500 euro. 

    Conclusie

    Een hernia is een aandoening van de tussenwervelschijven bij de hond. Hernia’s komen bij bepaalde rassen vaker voor. De symptomen uitten zich met pijn, verminderde spierkracht of verlammingsverschijnselen. Echter zijn de symptomen lang niet altijd even duidelijk zichtbaar. Dat maakt het soms lastiger om een hernia te herkennen. De diagnose wordt gesteld met behulp van een lichamelijk onderzoek en beeldvorming. Afhankelijk van de ernst van de symptomen wordt besloten of een operatie noodzakelijk is. Het merendeel van de hernia’s is met rust en pijnstilling daarentegen ook heel goed te behandelen.

    blog

    Lees meer & Leer meer

      Spondylose hond klein
      lees meer over

      Spondylose bij de hond

        25 mei 2020
        Heupdysplasie bij de hond klein
        lees meer over

        Heupdysplasie bij de hond

          1 juni 2020
          Pijnstiller bij de hond klein
          lees meer over

          Pijnstiller bij de hond

            24 mei 2020